Turkije blijft het snoeihard spelen

Turkije blijft het snoeihard spelen

Door het zo hard te spelen en steeds verder te escaleren riskeert Erdogan Angela Merkel, zijn dikste Europese vriend, van zich te vervreemden. Tegelijk dreigt hij de drie miljoen Duitse Turken tegen Duitsland te keren. En als Merkel sneuvelt, dan zal het mede dankzij Erdogan zijn.

In de internationale politiek gelden duidelijk andere regels, maar wat Erdogan presteerde – zoals Merkel aanklagen voor 'nazipraktijken' en willekeurige arrestaties van Duitsers - dat gaat genadeloos de geschiedenisboeken in.

Nochtans proberen Duitse politici de verstandhouding te redden. Sigmar Gabriel (SPD), Duitslands minister van buitenlandse zaken schreef recent een open brief (in Bild 21/7/2017) die begon met ‘Liebe türkische Mitbürger’ (‘Lieve Turkse medeburgers’). Daarin vroeg hij 'begrip' voor de iets hardere politiek naar Turkije waartoe Duitsland besloot. Maar de Turkse Duitsers blijven wel Duitsers wiens ‘Heimat’ in Duitsland ligt, zei Gabriel.

Poeslief is het eigenlijk nog, vergeleken met de meerderheid van de Duitsers die geen enkele verdere inwijking van Turken, noch andere moslims meer wil (53% van de Duitsers wil een totaal verbod, en slechts 19% is daartegen, ontdekte Chatham House).

Turken tussen hamer en aambeeld

Na de zware vijandigheden van Erdogan volgen dus de eerste hardere Duitse woorden tegen Ankara, maar tegelijk blijven CDU en SPD de Turken in Duitsland paaien. Duitsland lijkt niettemin in te zien dat Turkije helemaal geen bondgenoot meer is, maar het weet nog niet wat het dan wel kan zijn. Wat het wordt is dus nog onzeker. Maar het lijkt steeds meer op een fundamentele koerswijziging.

De uitdaging daarbij is huizenhoog. Turkije is namelijk nog steeds NAVO-lid, ontvanger van veel Europese middelen en Duitsland telt waarschijnlijk de grootste Turkse gemeenschap buiten Turkije. Het zoeken naar een nieuw evenwicht tussen Berlijn en Ankara kan daarom tot internationale én interne spanningen in Duitsland leiden.

Door zo te reageren op de snoeiharde provocaties van Erdogan stelt Duitsland de Duitse Turken voor de keus. Hoeveel van hen zullen nog meer vervreemden? Grote groepen toonden zich de voorbije maanden al véél trouwer aan Erdogan dan aan Duitsland.

Ook de economische uitdaging is niet min. De Duitse export naar Turkije bedraagt 22 miljard euro, de import 15,4 miljard. Duizenden Duitse ondernemingen zijn actief in Turkije. En vier miljoen Duitsers gingen er vorig jaar op reis. Doch de Duitse overheid raadt deze ondernemers nu af om nog in Turkije te investeren en het zou de verzekering van het krediet voor export naar Duitsland heroverwegen. Enkele Duitse media spraken al van een 'handelsoorlog'. Pech dus voor gewone Turken die langs alle kanten het kind van de rekening worden van al dat AKP-geweld. In Turkije verliezen er duizenden hun werk door de snel verslechterende economie. En in Duitsland raken diegenen die zich wel met alle burgerzin als Duitsers gedragen tussen hamer en aambeeld.

Ook Duitse burgers voortaan vogelvrij

Vroeg of laat moest het er natuurlijk van komen. Al maanden daagt Turkije Duitsland uit. Al enkele jaren veroorzaakt het grote schade door haar steun aan islamistische terroristen, door het ultranationalisme van 'haar' onderdanen in Europa aan te jagen en door de het opbloeien van een Europese islam te saboteren.

De kruik gaat echter maar te water tot ze barst.

Recent arresteerde Turkije enkele Duitse journalisten en mensenrechtenactivisten (zoals Peter Steudtner, Deniz Yucel, Mesale Tolu en andere Duitsers van Turkse herkomst). Het arresteerde ook enkele verantwoordelijken van Amnesty International. Sinds de mislukte coup in juli 2016 en de daarop volgende sluipende coup van Erdogan werden al 22 Duitsers gearresteerd. Een tiental daarvan kwam al terug vrij, maar velen zitten nog vast. Voor geen enkele daarvan werd ooit één ernstig bewijs geleverd – net zomin als voor 99% van de meer dan 150.000 ontslagen Turkse ambtenaren.

Als toemaatje snauwde Erdogan dan Merkel af dat ze zich niet met de binnenlandse Turkse zaken moest komen moeien. Nu zijn dus niet alleen Turkse opposanten van het AKP-regime vogelvrij, maar ook Duitse staatsburgers die ijveren voor de mensenrechten in Turkije zei Sigmar Gabriel (SPD). Die merkte op dat de Duitse regering desondanks nog steeds de plicht heeft om haar burgers te beschermen.

Ruilhandel in tribale stijl

Daar bleven de Turkse provocaties niet toe beperkt. De laatste weken zette Ankara ook tientallen Duitse ondernemingen op een terreurlijst. En het zou Berlijn aangeboden hebben om die gearresteerde Duitsers (waartegen geen enkel bewijs is geleverd) te ruilen tegen Turkse officieren die in Duitsland asiel aanvroegen. Ruilhandel in de beste tribale stijl dus. Maar niet direct iets wat Duitsers kan bekoren.

Zal nu ook de EU bijdraaien en zoeken naar een meer gepaste houding tegenover Turkije?

Andrea Cuypers, ecologiste en humaniste met interesse in sociale thema's

De opinie uitgedrukt in dit artikel is enkel deze van de auteur. We waarderen alle opbouwende kritiek en suggesties. Reageer, op onze Facebook-pagina, of stuur ons een  bericht met uw bemerkingen, extra feiten en uw voorstellen.

Vond u dit een goed artikel? Misschien wilt u ons dan ook steunen? Dat kan redactioneel, financieel of organisatorisch!