Op pensioen gaan is zo 'jaren '90'

Op pensioen gaan is zo 'jaren '90'

You voted 'down'.

Ik kwam bij de bakker een onderwijzer uit mijn lagere school tegen. De man is ondertussen 80 jaar en al bijna 30 jaar op pensioen. Hij blaakt van gezondheid en wandelt graag. Mijn vader, een huisarts, is van hetzelfde geboortejaar en ook nog bijzonder actief. Voor vele beroepen is het pensioen echter niet nodig en misschien is het maatschappelijk wel gewoon slecht. Waarom het niet vervangen door een arbeidsongeschiktheid voor zij die niet het geluk hebben van productief te kunnen blijven? 

Mijn vader ziet als huisarts dagelijks minstens een 20-tal patienten, is actief praktijkopleider, deed tot vorig jaar volop mee aan de lokale wachtdienst, is nog steeds LOK verantwoordelijke en gaat wekelijks minstens naar 2 bijscholingen. Hij wandelt ook graag. Voor het pensioen zijn er vier soorten Belgen: zelfstandigen, werknemers, ambtenaren en politici, schreef Marc van Impe. Huisarts Arne Van Renterghem geeft zijn visie over pensioenen.

Ik ken chirurgen die rond de leeftijd van 60 de complexere operaties aan hun jongere collega's overlaten, maar zelf wel degelijk nog actief blijven, ook in de operatiezaal. Vermoedelijk wandelen ze ook graag. Hoeveel professoren die op emiraat gaan, gaan ook echt op pensioen? Wie van die 4 is er op zijn 80'ste het gelukkigst? Is dat überhaupt vergelijkbaar?

Wij zijn opgegroeid met het voorbeeld van de onderwijzer of de militair die op zeer jonge leeftijd op pensioen kon gaan en nog een totaal nieuw leven kon opbouwen. We denken dat we daar ook recht op hebben. Maar die regeling was een aberratie. We hebben daar geen recht op, evenmin als zij. Een deel van het probleem van het pensioendebat is de niet ingeloste belofte en de gecreëerde verwachting. En natuurlijk een bijhorend gevoel van onrechtvaardigheid.

Op pensioen gaan heeft zin voor een aantal fysiek zware beroepen. Noem het een uitgestelde betaling voor een (gezondheids-)kost die nooit in rekening gebracht werd. Een fout die op allerlei niveaus ook nu nog steeds gebeurt. Voor vele beroepen is het pensioen niet nodig en misschien is het maatschappelijk wel gewoon slecht.

Wordt het niet tijd van het pensioen op pensioen te zetten en te vervangen door een soort permanente arbeidsongeschiktheid voor zij die niet het geluk hebben van productief (in zijn ruimste betekenis) te kunnen blijven? Als je als jonge starter weet dat je niet kan terugvallen op een automatisch pensioen, dan ga je je loopbaan ook anders uitstippelen.

Sommigen gaan op korte termijn veel willen verdienen en op latere leeftijd het gemiste plezier proberen inhalen. Anderen kunnen besluiten van op een voor hen leefbaar tempo actief te zijn, wetende dat ze dat tot het einde van hun dagen gaan moeten doen. Er is een risico dat we waarschijnlijk onvoldoende inschatten: er komt een tijd dat we echt veel langer gezond gaan blijven. Ik geloof dat die tijd niet ver meer af is (15 - 20 jaar?) en vooral, dat die evolutie er plots gaat zijn.

Als dat juist blijkt te zijn, dan zijn alle mogelijke pensioensystemen obsoleet en wordt het dus hoog tijd dat we out of the box beginnen denken. Binnen 15-20 jaar is immers de huidige generatie. De tussengeneratie - waar ik dus ook bij hoor - die gans haar loopbaan betaald heeft voor een onhoudbaar systeem ingesteld door kortzichtige politici en bijhorende drukkingsgroepen, zal op de blaren zitten.

Wij kunnen ons pensioen niet opgeven en tezelfdertijd moeten we al onze verwachtingen dienaangaande vergeten. Wat mijzelf betreft ben ik niet van plan op gelijk welke - door derden bepaalde - pensioengerechtigde leeftijd te stoppen. Ik zal zelf wel beslissen wanneer en waarom ik stop. Als ik het geluk heb van lang genoeg geestelijk gezond te blijven natuurlijk.