Free lunch op internet niet echt gratis

Free lunch op internet niet echt gratis

‘Uw ‘free lunch’ wordt aangeboden door een gigantisch reclameplatform dat zijn greep op uw leven almaar uitbreidt’. Consumenten denken dat de zoekresultaten niet gemanipuleerd zijn, maar dat zijn ze wel.’ Dat zegt de Belgische Monique Goyens, directeur-generaal van het Bureau Européen des Unions de Consommateurs (BEUC), in een interview met Knack.

Goyens geniet in ons land amper bekendheid maar werd onlangs door het Amerikaanse nieuwsmedium Politico wel op de negende plaats gezet in een rangschikking met de 35 invloedrijkste vrouwen in de Europese politieke instellingen en organisaties in Brussel.

Google heeft 90% van de zoekmarkt in handen

Volgens Goyens heeft Google ‘meer dan negentig procent van de zoekmarkt in handen’ en geeft het bedrijf wanneer het zoekresultaten weergeeft ‘de eigen diensten of die van leveranciers die hen veel geld betalen’ vooraan in de lijst. Daarmee benadeelt het bedrijf ‘niet enkel de consument, maar ook start-ups, want die hebben niet de middelen om zich een plaats te kopen op de eerste bladzijde,’ zegt Goyens (foto onder).


‘Google verlaagt de sociale welvaart’

Goyens is niet de eerste die vragen heeft bij de gebruiken van Google. Een aantal academici gingen haar voor:

Tim Wu, de auteur van het boek “The Master Switch: The Rise and Fall of Information Empires‘ en Michael Luca van Oxford schreven vorig jaar een paper waarin ze schrijven dat Google de ‘sociale welvaart verlaagt’ door het promoten van eigen reviews in zoekresultaten, boven die van rivalen op het web.

“Door het prominent weergeven van Google-inhoud als een antwoord op zoekopdrachten, is Google in staat om z’n dominantie te beïnvloeden. Dit oogst serieuze zorgen wanneer de interne inhoud minderwaardig is aan organische zoekresultaten”, staat in de paper te lezen.

Om dat aan te tonen, deden de onderzoekers een vergelijkende test. Personen kregen zoekresultaten te zien op de manier die Google momenteel hanteert, en een andere wijze waarbij externe inhoud werd weergegeven.

De kans dat gebruikers de zoekresultaten zullen gebruiken, is zo’n 45 procent hoger wanneer deze organisch en universeel worden bepaald. Google’s methode zorgt er dus voor dat gebruikers resultaten van mindere kwaliteit en slechtere overeenkomsten te zien krijgen.

30.000 lobbyisten

Maar bedrijven als Facebook, Google en Apple zijn inmiddels technologische reuzen geworden die nog moeilijk te bestrijden zijn. Volgens het weekblad The Economist hebben Amerika’s 100 grootste bedrijven nu samen niet minder dan 30.000 lobbyisten die in Brussel actief zijn om het beleid te beïnvloeden.

Op de vraag hoe moeilijk het is om deze bedrijven te bestrijden, antwoordt Goyens:

"Héél moeilijk, want ze hebben een grote invloed op politici. Ze organiseren feestjes en congressen op de mooiste plekken ter wereld en nodigen Europese parlementsleden uit in Silicon Valley. Dat is natuurlijk erg boeiend en aantrekkelijk, zodat ze er ook in slagen om veel politici van hun gelijk te overtuigen."

Wij zijn de lunch

De slotconclusie van Goyens bevestigt enkel de algemene strategie die de techbedrijven hanteren:

"De meeste consumenten denken dat Google gratis is, maar dat is natuurlijk niet zo. Er bestaat geen free lunch: wij zijn de lunch."

Misschien het beste voorbeeld daarvan werd vorige maand gelanceerd: Google Home,een intelligente luidspreker met stembesturing, die een centrale plek in de woning moet krijgen, vragen kan beantwoorden, maar ook andere geconnecteerde apparaten kan sturen. De toepassing werkt op basis van Google Assistant, de digitale helper die het bedrijf heeft ontwikkeld.

Op termijn wil Google Home echter uitgroeien tot de centrale commandopost van de woning, waarmee alle andere apparaten in de huishouding zouden kunnen worden aangestuurd, maar waar onder meer ook informatie voor aankopen kan worden verzameld en automatisch aan de leveranciers kan worden doorgegeven.

Haal eens een spion in huis

Volgens Natasha Lomas van de nieuwssite TechCrunch halen we zo niets minder dan een spion in huis:

"Google belooft met zijn nieuwe diensten aan de klant een magische ervaring en een gigantisch pakket services, gedragen door artificiële intelligentie (...) Het publiek doet er echter goed aan een aantal harde vragen te stellen. (...) oogle is een gigantisch reclame-platform dat zijn greep op andere activiteiten steeds verder uitbreidt en daarbij de hele wereldbevolking probeert te overtuigen al zijn persoonlijke gegevens gratis ter beschikking te stellen, zonder de inmenging van de artificiële intelligentie duidelijk te maken.”

"Bedoeling is om de klanten aan te zetten meer informatie te delen en minder na te denken. Dat is geen verantwoordelijke manier van werken.”

De opinie uitgedrukt in dit artikel is enkel deze van de auteur. We waarderen alle opbouwende kritiek en suggesties. Reageer, op onze Facebook-pagina, of stuur ons een bericht met uw bemerkingen, extra feiten en uw voorstellen.

Vond u dit een goed artikel? Misschien wilt u ons dan ook steunen? Dat kan redactioneelfinancieel of organisatorisch!