Donderwolken boven afschaffing ecocheques

Donderwolken boven afschaffing ecocheques

De afschaffing van de ecocheques werd aangekondigd. Gelukkig, dat werd tijd. Maar hoe dat praktisch zal gebeuren, daar staan nog veel vragen bij open. Enkele daarvan zijn fundamenteel. Wordt de afschaffing van de ecocheques een kater begin 2018?

Eindelijk en hoera, de ecocheques worden binnenkort afgeschaft. Ongeveer 1,4 miljoen Belgen ontvangen elk jaar ecocheques, voor een bedrag van maximaal 250 euro per jaar. Maar de vraag is nu hoe de afschaffing en de omzetting van deze ecocheques wettelijk en praktisch gaat geregeld worden vanaf 2018.

Deze beslissingen kunnen zelfs een impact hebben op nog meer werknemers. Er is immers sprake van een mogelijke omzetting van de ecocheques naar een nettovergoeding, vrij van belastingen en RSZ-bijdragen. Dit zullen ook alle andere werkgevers en werknemers maar al te graag willen invoeren als loonoptimalisatie. Dat zou dan kunnen leiden tot een groot verlies aan inkomsten voor de RSZ en de fiscus. Daardoor is het nog onzeker of die piste wel effectief gevolgd zal worden.

De ecocheques werden ingevoerd ingevolge het interprofessioneel akkoord (IPA) van 2009-2010. Dit in volle crisis om toch nog aan de vakbonden enige “koopkrachtverhoging” voor alle werknemers te gunnen. De werkgevers hebben toen gebroken met de gewoonte van traditionele procentuele “cao-verhogingen”. Er werd dus een forfaitair jaarbedrag onderhandeld van € 250, maar dan wel aan minimale kosten, zonder RSZ of belastingen, noch voor de werknemers, noch de werkgevers, overgoten met een “ecologisch” sausje.

Vele bedrijven of zelfs volledige sectoren hebben deze ecocheques ondertussen al omgezet in (verhoogde) maaltijdcheques, een extra of nieuwe bijdrage voor een groepsverzekering, een hospitalisatieverzekering of een ander gelijkwaardig voordeel. Gaan ze dit in 2018 opnieuw mogen omzetten in zo een interessante nettovergoeding, vrij van belastingen en vrij van RSZ-bijdragen? Gaan de verzekeraars en andere stakeholders dit met lede ogen aanzien? Gaan ze dit per bedrijf of per sector, contractueel of lobbymatig niet trachten tegen te houden? Of worden deze sectoren, werkgevers en werknemers begin 2018 afgestraft omdat zij ecocheques eerder hebben omgezet in een looninstrument dat toen beter leek, maar vanaf 2018 plotseling veel minder?

De gekende instabiliteit en complexiteit van ons arbeidsrecht laat hier lelijke tegenvallers voorspellen.

En wat met werkgevers en sectoren die vandaag helemaal geen ecocheques of een andere gelijkwaardig voordeel meer toekennen? Sommige sectoren hebben de ecocheques immers ingevoerd voor slechts 2 jaar via de cao 2009 – 2010, maar zonder verlenging van dit voordeel via latere cao’s. Gaan deze werkgevers ook zo een nettobedrag mogen toekennen vanaf 2018? Of zal er voor hen ook een fiscale en RSZ-discriminatie gelden, omdat ze eerder slechts tijdelijk de ecocheques hebben ingevoerd? Terwijl de niet-verlenging boven hun hoofd door de sector beslist werd.

In al deze gevallen stelt zich de vraag dus of deze bedrijven vanaf 2018 ook de mogelijkheid krijgen om aan elke werknemer een bepaald bijkomend maximum nettobedrag toe te kennen, vrij van belastingen en RSZ. Indien niet, kunnen zij dan nog snel ecocheques invoeren in 2017 om in 2018 dan mee te kunnen profiteren van deze toekomstige interessante conversie? Indien wel, hoe is dit inpasbaar in de loonnorm, binnen het IPA-akkoord 2017-2018 en de komende sectorale akkoorden? En wat met de begroting? Zo een veralgemening van een extra nettobedrag voor elke werknemer kan daar een flinke aderlating betekenen.

Ja, ik ben echt benieuwd naar de komende wetgeving en concrete modaliteiten in verband met de afschaffing en de vervanging van de ecocheques vanaf 2018.

Daniel Stepman, zaakvoerder HRcheckup, HR-adviesbureau voor KMO’s

Voor meer informatie, zie op Hrcheckup.be

De opinie uitgedrukt in dit artikel is enkel deze van de auteur. We waarderen alle opbouwende kritiek en suggesties. Reageer, op onze Facebook-pagina, of stuur ons een bericht met uw bemerkingen, extra feiten en uw voorstellen.

Vond u dit een goed artikel? Misschien wilt u ons dan ook steunen? Dat kan redactioneel, financieel of organisatorisch!