CDH opent zomers onweer

CDH opent zomers onweer

Dat de CDH al haar coalities met de PS verbreekt was inderdaad een verrassing. Het creëert grote onzekerheid, want wat komt is nog onduidelijk. Maar het opent ook veel mogelijkheden.

De aankondiging van Benoit Lutgen, de voorzitter van de CDH, was kort en duidelijk, een totale breuk met de wollige, hoogdravend en moraliserende stijl van zijn voorgangster - welk een heerlijke woordspel ook met dat voor'gangster', Milquet. Lutgen was het beu om 'samen met een door en door corrupte partij te moeten regeren die geen lessen wou trekken'. De PS kampt nu al meer dan een decennium met schandalen rond zware en ultra-lucratieve cumuls en aanhoudend wanbestuur. De top van de partij lijkt nog steeds onwillig om daar besluiten uit te trekken. Alsof die partij geen enkele andere bestaansreden ziet dan zelfverrijking en maximale privileges voor de achterban. Kortom, de PS was niet meer het gezelschap waarmee men nog gezien wil worden. Wat ongetwijfeld ook speelt is de aanhoudende frustratie van de rechtervleugel van de CDH met de aanhoudend 'rode' politiek die gevoerd werd.

Redenen genoeg voor Lutgen om eruit te stappen. Maar is dat voldoende om aan de luizen te ontsnappen?

De reacties van de andere partijen suggereren dat enkel de MR op voorhand op de hoogte was. De MR ging quasi direct in op de uitnodiging om samen de nodige nieuwe deelregeringen te kunnen vormen. De andere partijen die in aanmerking komen – Ecolo en het nog steeds licht racistische Défi (ex-FDF) – reageerden initieel afwijzend. Het heette dat er geen reden was om in deze tijden een regering te doen vallen en te kiezen voor maanden onzekerheid. Didier Gosuin, kopstuk van DéFi in Brussel, over Lutgen: “Ik begrijp dat hij net als ik kritiek heeft op de PS na het Publifin-schandaal, maar regeringen op hun kop zetten is niet de methode.”. En Ecolo klonk gelijkluidend.

Maar binnen de 24u veranderde de toon bij Défi: “Il faut arriver les mains propres”, zegt Gosuin (Défi) nu. Met propere handen aan tafel. En hetzelfde bij Ecolo. Dat legt nu expliciete eisen voor een beter bestuur op tafel, met daarbij onder meer een totale decumul. Maar minder dan een dag later blokkeerden ze dan toch terug. Lutgen zou geen agenda voor de onderhandelingen afgesproken hebben, en de zijne eenzijdig opleggen.

De MR zit hier in de gemakkelijke positie. Het ruikt een kans, maar wil daar geen zotte prijs voor betalen. Daarom gaf premier Michel alvast aan dat CDH en Ecolo niet moeten denken dat ze nu ook in de federale regering zouden mogen, in ruil voor hun welwillendheid in de vijf mogelijk betrokken deelregeringen: de Waalse, de Franstalige, de twee Brusselse (Cocof en gwest) én, wat bijna iedereen vergeet, de Duitstalige. Want overal speelde de PS baas. De MR is nu wel onvermijdelijk. Zonder haar lukt het nooit. De strategie van de N-VA om de PS er overal uit te werken zou dan onverwacht toch nog kunnen slagen.

Onderschatten we tegelijk echter niet de zwaar aan hoge openbare uitgaven verslaafde groepen binnen de CDH, Ecolo en in iets mindere mate Défi. Dat is mogelijk de grootste struikelsteen voor centrum-rechtse coalities. Niettemin lijkt er el een machtswending ingezet. En dat heeft de PS aan zichzelf te danken.

Het grootste risico van deze situatie, voor de MR dan, is het gigantisch passief in al die deelregeringen, met véél te hoge openbare consumptie, gevaarlijk lage openbare investeringen en veel te omvangrijke openbare diensten waarvan de top systematisch zwaar bezet wordt door rode apparatchiks. De PS zal ondertussen waarschijnlijk zijn best doen om nu zoveel mogelijk vuiligheid over CDH en MR boven te spitten. En dat is voor de CDH niet min gezien deze partij, in ruil voor slaafse onderdanigheid aan de PS, wel een kwart tot één derde van alle politieke benoemingen mocht 'opnemen'. Of de PS dat effectief zal doen is nog onzeker, want bij hoeveel schandalen zouden enkel CDH'ers of MR-politici en geen PS'ers betrokken zijn?

Elke deelregering zonder de PS erft een moeilijke budgettaire erfenis, de Duitse niet te na gesproken. Zelfs met de ruime extra middelen van de zesde staatshervorming kampt vooral Wallonië nog steeds met een zwaar, structureel deficit. En de kans is niet uitgesloten dat de PS en de PTB er, na de verkiezingen van 2019, een nipte meerderheid zouden kunnen verwerven.

MR en CDH denken best eens heel goed na over de fundamentele beleidskeuzen: welke prioriteiten voor de deelregeringen, welke structurele besparingen, welke opruiming van de wildgroei in de semi-publieke en aanverwante sectoren, ...? Hoe beperken we de nog steeds hoge aantrekkingskracht bij migranten waarvan de velen nooit een netto-bijdrage aan onze maatschappij zullen leveren? MR en CDH zullen de Franstalige kiezers op slechts twee jaar tijd moeten overtuigen.

Luc Ryckaerts, adviseur in een internationale organisatie, Brusselse Vlaming

De opinie uitgedrukt in dit artikel is enkel deze van de auteur. We waarderen alle opbouwende kritiek en suggesties. Reageer, op onze Facebook-pagina, of stuur ons een bericht met uw bemerkingen, extra feiten en uw voorstellen.

Vond u dit een goed artikel? Misschien wilt u ons dan ook steunen? Dat kan redactioneel, financieel of organisatorisch!