België blijft kreunen onder openbare uitgaven

België blijft kreunen onder openbare uitgaven

België kent nog steeds bijna de hoogste openbare uitgaven van de Oeso, de club van de andere rijke, vergelijkbare landen. Die liggen veel hoger dan landen met een vergelijkbare welvaart en sociale bescherming en dan andere federale staten.

België kent met 44,8% een hogere fiscale druk (gemeten volgens de verhouding van de belastingen tot het bbp) dan alle Oeso-landen op twee na, Denemarken en Frankrijk. De hoogte van onze fiscale druk is daarbij ook één van de hoogste ooit, op de twee vorige jaren na. Toen lag het een fractie hoger op 55,0%. Dat leert het rapport 'Revenue Statistics 2016' van de Oeso (Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling). 

Fig. 1 : Openbare uitgaven in Oeso-landen, bron: Oeso

Onze belastingdruk ligt bijna één derde hoger dan het gewogen gemiddelde voor de Oeso (34,3%, of een verschil van 10,5%). Dat verschil is overigens nog licht toegenomen tegenover het jaar 2000.

Slechts 7 andere Oeso-leden kennen ook een fiscale druk van boven de 40 procent: naast België, Denemarken, Frankrijk, ook Finland, Oostenrijk, Italië en Zweden. Landen als Ierland, Korea, de VS, Zwitserland en Letland blijven daarentegen onder de 30%.

Leerrijk is ook de analyse van welke soorten belastingen hier hoger of lager liggen dan in de andere Oeso-landen. Ongeveer één derde hoger zijn hier de bijdragen voor de sociale zekerheid (die een groot deel van de loonlasten uitmaken) en de belastingen op eigendommen. Daarentegen liggen de belastingen op producten en diensten (BTW en andere) hier zowat één derde lager!

Het valt op dat landen als Duitsland, Canada en Nieuw-Zeeland een vergelijkbare welvaart en sociale bescherming kennen als wij, dat bolwerken met veel lagere openbare uitgaven, namelijk maximaal 32 à 37%, dus één kwart minder. Eveneens opvallend, alle duidelijk federale staten (zoals de VS, Australië, Canada, Duitsland, Zwitserland, ...) kennen veel lagere openbare uitgaven dan wij. Anderzijds zijn de staten met de hoogste openbare uitgaven bijna alle unitaire staten met een sterk centraal gezag (Denemarken, Frankrijk, Finland, Zweden).

Krijgen we daarbij dan een zoveel betere openbare dienstverlening, evenredig met die hier zoveel hogere openbare uitgaven? Of ligt eerder het 'sociaal rendement' op onze openbare uitgaven net problematisch laag?

Er zijn dus geen excuses om de openbare uitgaven hier niet drastisch te verlagen bij een behoud van dezelfde kwaliteit van de openbare dienstverlening en van de sociale zekerheid. Meer federaliseren naar model van de andere federale staten – met minder versnipperde bevoegdheden, en meer uitgaven en fiscale machten aan de deelstaten liggen dan ook voor de hand.

Luc Ryckaerts, junior adviseur in een internationale organisatie, Brusselse Vlaming

De opinie uitgedrukt in dit artikel is enkel deze van de auteur. We waarderen alle opbouwende kritiek en suggesties. Reageer, op onze Facebook-pagina, of stuur ons een  bericht met uw bemerkingen, extra feiten en uw voorstellen.

Vond u dit een goed artikel? Misschien wilt u ons dan ook steunen? Dat kan redactioneel, financieel of organisatorisch!